Çaba ve Nasip

İnsan hayatı, çoğu zaman kendi çizdiğini sandığı ama sınırlarını hiç bilmediği geniş bir tuval gibidir. Sabahın ilk ışıklarıyla başlayan koşturmacalar, kurulan büyük hayaller, ince ince işlenen planlar...

Hepsine sanki ipin ucu tamamen bizim elimizdeymiş gibi sarılırız. Oysa hayatın arka planında işleyen, zamanın ve çabanın ötesinde tecelli eden bir hakikat vardır: Nasip.

Nasip, sadece “alın yazısı” deyip geçilecek basit bir kelime değildir. O, gayret ile teslimiyetin kesiştiği o en hassas çizgide durur. Çabalamak, insanın kendi varlığına ve emeğine duyduğu saygının bir gereğidir. Bir kapıyı vurmak, o yolda yürümektir. Ancak kapının ne zaman, nasıl ya da açılıp açılmayacağı tamamen nasibin alanına girer. Bazen günlerce, aylarca bir şeyin peşinden koşarız. Ruhumuz yorulur, zihnimiz tükenir. Bütün şartlar elverişli görünür, bütün kapılar aralanmış gibidir ama bir adım kala o şey elimizden kayıp gider. İşte o an, insanın hırsıyla yüzleştiği ve durup nefes alması gereken andır.

İnsan kabullenmekte zorlanır çoğu zaman. İstediği bir şey gerçekleşmediğinde bunu bir eksiklik, bir başarısızlık veya bir haksızlık olarak görür. Oysa nasip, vazgeçmek değil; kendi sınırını bilip daha büyük bir akışa güvenmektir. Bazen geciken bir istek, insanı henüz hazır olmadığı bir yükten korur. Bazen de hiç beklenmeyen bir anda açılan yepyeni bir kapı, insanın kendi aklıyla bile hayal edemeyeceği bir güzelliği önüne serer.

Çaba bizden, takdir zamandandır. Ya da daha derin bir ifadeyle, gayret kula aittir, sonuç ise nasibe.

Belki de hayatın en büyük olgunluğu, var gücüyle mücadele ettikten sonra avuçlarını açıp “Hakkımda hayırlı olan neyse o olsun” diyebilmektedir. Çünkü hırs insanı dar bir patikaya sıkıştırırken, nasibe duyulan güven insanı engin bir ferahlığa kavuşturur. Kalbin gürültüsünü dindiren, “Neden olmadı?” sorusunun getirdiği ağırlığı hafifleten de belki tam olarak budur.

Gün bitip de başımızı yastığa koyduğumuzda, bizi ayakta tutan şey, çabaladığımız kadarını yapmış olmanın huzurudur. Geriye kalan her şey, ulaştıklarımız da ulaşamadıklarımız da, hayatın kendi akışı içinde yerini bulur. Çaba insanın borcu, nasip ise hayatın hediyesidir.